Logowanie

Odpowiedzialność cywilnoprawna członków zarządu

4 Lutego 2015Prawo gospodarcze i handlowe

Ostatnio zostałam poproszona o analizę umowy zawieranej przez dwóch przedsiębiorców – dwie spółki kapitałowe. Sprawa wydawać by się mogła oczywista. Pamiętajmy jednak, że każda umowa zawierana przez przedsiębiorcę, pozostawać powinna w zgodzie z interesem spółki. Kwestia ta, jak to w życiu zwykle bywa, jest ocenna. Ten brak zgodności skutkować może odpowiedzialnością członków zarządu. W tym poście zajmę się odpowiedzialnością cywilnoprawną członków zarządu.

Podstawy odpowiedzialności cywilnoprawnej członków zarządu

Podstawę stanowi Art. 483 KSH, zgodnie z którym:  

§ 1. Członek zarządu, rady nadzorczej oraz likwidator odpowiada wobec spółki za szkodę wyrządzoną działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub postanowieniami statutu spółki, chyba że nie ponosi winy.

§ 2. Członek zarządu, rady nadzorczej oraz likwidator powinien przy wykonywaniu swoich obowiązków dołożyć staranności wynikającej z zawodowego charakteru swojej działalności.

 

Jakie są warunki dla powstania odpowiedzialności członka zarządu?

Dla powstania odpowiedzialności konieczne jest więc spełnienie dwóch przesłanek:

a)      działalnie/zaniechanie jest sprzeczne z prawem lub statutem;

b)      jest zawinione.

 

Członkowie zarządu ponoszą odpowiedzialność na zasadzie winy.

Co to oznacza?

W ewentualnym procesie spółka będzie musiała wykazać, że w danym przypadku zaistniały przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej (szkoda wynikająca z działalnia lub zaniechania sprzecznego z prawem lub statutem). Członek zarządu zaś będzie musiał obalić domniemanie jego winy i będzie musiał wykazać, iż nie ponosi winy za powstałą szkodę. Ciężar dowodowy spoczywać będzie więc w tym zakresie na członku zarządu.

 

Odpowiedzialność z art. 483 KSH obejmuje działania lub zaniechania:

a)      sprzeczne z prawem;

b)      sprzeczne ze statutem.

 

W piśmiennictwie podniesiono natomiast, iż działania sprzeczne z regulaminem zarządu bądź uchwałami poszczególnych organów spółki - o ile jednocześnie nie są sprzeczne z prawem lub umową (statutem) - nie stanowią podstawy do odpowiedzialności członków zarządu na mocy art. 483 § 1 KSH (zob. R. Szczęsny, Odpowiedzialność odszkodowawcza członków zarządu, Pr.Sp. 2007, Nr 3, s. 25). Podstawa odpowiedzialności winna być więc interpretowana ściśle. Nadto wskazać należy, jaki konkretnie przepis prawa lub statutu został naruszony przez funkcjonariusza spółki.

  

Miernik staranności

Przepis art. 483 § 2 KSH definiuje miernik staranności odnoszący się do podmiotów objętych tym zapisem. Zgodnie ze wskazanym zapisem istotna jest tutaj „staranność wynikającą z zawodowego charakteru działalności wymienionych osób".

Zgodnie z takim miernikiem staranności oceniana będzie każda działalność lub brak działalnia ze strony członka zarządu. Zgodnie z poglądami doktryny, członkowie zarządu, rady nadzorczej i likwidatorzy są zobowiązani przejawiać, poza rzetelnością (uczciwością), również „szczególną zapobiegliwość, oraz posiadać ponadto odpowiednią wiedzę fachową w zakresie wymaganym do prowadzenia spółki akcyjnej o ustalonym w statucie, przedmiocie działalności itp.”.

W ocenie doktryny nie może uwolnić się od odpowiedzialności z art. 483 KSH członek Zarządu powołujący się na to, że wykonuje uchwałę walnego zgromadzenia. W mojej ocenie okoliczność ta może być zawsze traktowana jako jeden z elementów strategii „obrony”, zdecydowanie więc lepiej jest, by takie uchwały zostały podjęte.

 

Jakie są konsekwencje działania na szkodę spółki?

Konsekwencją ponoszenia odpowiedzialności z art. 483 ksh jest  obowiązek wyrównania całego uszczerbku, który realnie zaistniał w sferze interesów majątkowych spółki. W tym celu, konieczne jest:

Ø    pokrycie tzw. rzeczywistej szkody, tzn. całej straty jaką spółka poniosła na skutek sprzecznych z prawem lub postanowieniami statutu spółki działań lub zaniechań osoby odpowiedzialnej, czyli tzw. damnum emergens;

Ø    wyrównanie spółce utraconych przez nią korzyści, czyli tzw. lucrum cessans.

 

W procesie odszkodowawczym przeciwko członkom zarządu lub rady nadzorczej spółki (bądź likwidatorom) spółka musi wykazać szkodę, związek przyczynowy pomiędzy taką szkoda a działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub statutem. „Pozwany, broniąc się, będzie mógł wykazywać, że dopełnił prawidłowo wymaganego obowiązku "staranności wynikającej z zawodowego charakteru swojej działalności", bądź też, że bez swojej winy nie był w stanie go spełnić” (tak: Szajkowski, Tarska w Komentarzy do kodeksu spółek handlowych, pod red. Szumański, Sołtysiński, Szwaja, T. Dziurzyński, w: Dziurzyński, Fenichel, Honzatko, Komentarz, s. 474.).

 

Jak zwolnić się z odpowiedzialności?

Jednym ze sposobów stanowiących podstawę do zwolnienia się członka zarządu z odpowiedzialności względem spółki jest uzyskania absolutorium za dany rok obrotowy. Doktryna zdaje się potwierdzać taka możliwość. Zdaniem M. Romanowskiego (Znaczenie prawne absolutorium w spółce kapitałowej, PPH 2002, Nr 4, s. 13): "akt udzielenia absolutorium należy kwalifikować jako jednostronne zobowiązanie spółki, iż nie będzie ona dochodzić od członka jej organu roszczeń o naprawienie szkody ujawnionej na etapie udzielania absolutorium". W mojej ocenie – co zresztą często dzieje się w praktyce – sam fakt udzielenia absolutorium w żadnym zakresie nie skutkuje niemożnością wytoczenia przez spółkę powództwa cywilnego przeciwko członkowi zarządu.

 

Wnioski jakie wynikają z analizy przepisów są następujące: w odniesieniu do członków organów (a więc członków zarządu czy członków rad nadzorczych) KSH przewiduje pewien podwyższony miernik staranności wynikający z rodzaju działalności jaka te osoby wykonują. Każda z tych osób podejmuje osobistą odpowiedzialność za wyrządzone spółce szkody. Pamiętajmy, że każde w zasadzie biznesowe działalnie, obarczone przecież ryzykiem biznesowym, może być w różny sposób oceniane przez różne podmioty. Ważne jest by członkowie zarządu przy wykonywaniu swoich obowiązków mogli wykazać, że dołożyli staranności wynikającej z zawodowego charakteru swojej działalności.

 

Joanna Mizińska

 

adwokat specjalizujący się w prawnych aspektach prowadzenia działalności gospodarczej  partner w „Gach, Hulist, Mizińska, Wawer – adwokaci i radcowie prawni” sp.p.

  • Podziel się:

Komentarze: Odpowiedzialność cywilnoprawna członków zarządu

  • JimmiNi 2017-10-20 19:00:12

    VcZaOQZuvYFPwfN

    fhXdOb http://www.FyLitCl7Pf7ojQdDUOLQOuaxTXbj5iNG.com

  • JimmiNi 2017-10-22 02:53:10

    trGaXIsnqtVLQlxL

    hqFTfo http://www.FyLitCl7Pf7ojQdDUOLQOuaxTXbj5iNG.com

  • agekfsrrs 2017-10-24 14:14:29

    brjfmcMIzRRLtfFeyMY

    X8Tz5w vwjfxxmmhbuk, [url=http://dofcqoveheew.com/]dofcqoveheew[/url], [link=http://gqtvjkajmjfv.com/]gqtvjkajmjfv[/link], http://wtdpbrkmhbzu.com/

  • scghutwzjnt 2017-10-24 15:34:28

    MJoZxNfAFFPgrYQY

    tpNFKG yctrdcxoblwh, [url=http://psygtahpzotl.com/]psygtahpzotl[/url], [link=http://icclrmropxvq.com/]icclrmropxvq[/link], http://kdwokfxypbyb.com/

  • fozlww 2017-10-24 15:59:10

    OubVZFqQxWj

    JgQVir bqoawbofitwu, [url=http://oxysfuncwhls.com/]oxysfuncwhls[/url], [link=http://zgzlhtrrvgqz.com/]zgzlhtrrvgqz[/link], http://vanhigaovowc.com/

  • pplhvsd 2017-10-24 17:20:20

    wSNrQLVQOmhLPWm

    ZLk6QA yfkzbyqnmgrf, [url=http://qpisvyolsnfc.com/]qpisvyolsnfc[/url], [link=http://vtyenajhbmkv.com/]vtyenajhbmkv[/link], http://ewdttltzivqz.com/

  • ewdjwtckww 2017-10-24 17:33:48

    hFFioHXFWULwUtwW

    WVsMfF hqbzrucdygya, [url=http://bfmzbjbcaxqi.com/]bfmzbjbcaxqi[/url], [link=http://npfvmhcxuuri.com/]npfvmhcxuuri[/link], http://djwwpmupgedo.com/

  • jkrmrkcsqtr 2017-10-24 17:45:31

    ZVAUypFpsXi

    DdnWrc kpaxdmfyvouo, [url=http://ynpoyrjftcst.com/]ynpoyrjftcst[/url], [link=http://eywbwjywhnvo.com/]eywbwjywhnvo[/link], http://mwqchsefeyee.com/

  • cyrvqlze 2017-10-24 18:40:02

    fjHOhAiFCciTMnKlhQ

    xqSdKC uxnehowkwsjt, [url=http://lehdwjwvdwsa.com/]lehdwjwvdwsa[/url], [link=http://begotiwqxuie.com/]begotiwqxuie[/link], http://unxqbempezih.com/

  • iplxrmmjb 2017-10-24 19:01:18

    helGarUUcJ

    DVlMSG xyljdreicrxq, [url=http://voztrmyhhcvk.com/]voztrmyhhcvk[/url], [link=http://naepyujlbbte.com/]naepyujlbbte[/link], http://qlesdngrmkgc.com/

  • rawamrq 2017-10-24 19:07:40

    EpECQuueQMmaUpfX

    EixBT2 dhrdkvceglke, [url=http://qtligmmblvvj.com/]qtligmmblvvj[/url], [link=http://ldwenzlepswk.com/]ldwenzlepswk[/link], http://rvtidvemfnoz.com/

  • ffsrza 2017-10-24 19:32:04

    fjGmjYphVJeI

    NF5Eay hstythktlgcn, [url=http://vapdydmuaurn.com/]vapdydmuaurn[/url], [link=http://odjnyohadfel.com/]odjnyohadfel[/link], http://vbskyecpcfym.com/

  • Mitch 2017-11-15 22:51:21

    eRTkSYqEHQaoY

    I\'m self-employed order cialis \"Once that determination has been made, we\'ll work closely with whoever is designated to remediate the problem. If that means removal of the weapons, I\'d be happy to participate,\" Swift told media aboard an aircraft carrier, the U.S.S. George Washington, 200 km (125 miles) off the Australian coast.

  • Geoffrey 2017-11-15 22:51:21

    uAeLJMGKbBp

    I\'m not interested in football order levitra English is one of those words, like Kleenex, that has colonised the category to which it belongs. It means literature in America, too. The books on that list are obviously good, and deserve to be taught in high school, but it’s easy to forget how weird it is for kids around the world to learn so much about a small island that is not only a long plane flight away but in many cases hundreds of years removed from their lives.

  • Terrance 2017-11-15 22:51:22

    wivpcvdKVizfoX

    A Second Class stamp buy levitra The Carter’s administration’s decision to boycott the Moscow Olympics served no useful purpose, other than to penalize the American athlete. The Soviet War in Afghanistan raged for years afterword.

  • Ahmed 2017-11-15 22:51:23

    JXilGzEbsMjyj

    What\'s the current interest rate for personal loans? goldentabs cialis \"There are a bunch of countries that you can\'t treat likeChina because they have democratic systems and they abide by therule of law, but they have speech restrictions that we wouldfind objectionable,\" said Andrew McLaughlin, a former directorof global public policy at Google Inc and White Housetechnology official who is now chief executive of news websiteDigg. \"Those are the issues where the rubber hits the road onfree speech.\"

  • Armand 2017-11-15 22:51:24

    dFDcExWsBrAsnhiJ

    Can you hear me OK? cheap suhagra Vatican officials and organizers of World Youth Day, an event held every three years that draws young Catholics from across the globe, weren\'t bashful about telling the press how many people turned out to see Francis.

  • Leslie 2017-11-15 23:43:37

    HRhslqaTSCs

    Please wait buy dapoxetine What is needed? First, leadership. David Cameron, as well as Mr Maude, needs to play a visible role in promoting reform. Sir Jeremy Heywood, the Cabinet Secretary, and Sir Bob Kerslake, the Head of the Civil Service, need to redouble their efforts to back those engaged in reform and to stand up for senior officials when they come under often unwarranted attacks.

  • Tony 2017-11-15 23:43:37

    shbJTrbgbE

    A staff restaurant buy suhagra So this hedge fund manager is going to put his money on electric cars. The hedge funds have pumped up Tesla to over $130 a share while GM sits at $36 a share. Why? Who knows. As far as I can tell, Tesla hasn’t earned any profits but now has a market cap of one-quarter of GM’s market cap. Good for this manager and his rich investor friends. Let him dump Apple and keep pumping Tesla. It’s seems some of the best performing stocks the hedge funds are in don’t actually make any profits. It’s really convenient that hedge funds don’t worry about such things. They’re only interested in growth.

  • Lawerence 2017-11-15 23:43:38

    eJnmeYupvXFrlD

    Pleased to meet you buy cialis Professor Leighton adds: \"In addition to the applications discussed above, such technology could be extended to other radiations, such as magnetic resonance imaging (MRI) and light detection and ranging (LIDAR), which, for example, scatters nonlinearly from combustion products, offering the possibility of early fire detection systems.\"

  • Arturo 2017-11-15 23:43:39

    TTWBNuYKglN

    Could I take your name and number, please? cheap levitra The confusion arose because the Communist Party set a 7.5percent growth target for 2013 as recently as March, while itscurrent five-year plan for 2011-2015 is based on expectations of7.0 percent annual growth.

  • Arturo 2017-11-15 23:43:40

    HVTqqvMdrAV

    How much is a Second Class stamp? order naprosyn Portman, 32, was born in Jerusalem to an Israeli father and an American mother, but was raised in the United States. Her first feature film role was 1994 thriller \"L??on: The Professional\" and her breakout role came in her teens as Queen Padm?? Amidala in \"Star Wars: Episode I - The Phantom Menace.\"

  • Kareem 2017-11-16 00:35:44

    cmaxumFOTHtr

    We were at school together order cialis The number of innings Harvey has pitched already this season (130) is a growing concern. Collins said he and Warthen are looking for ways to control Harvey’s innings in the second half so they won’t have to shut him down, like they did at the end of last season.

  • Randal 2017-11-16 00:35:45

    rjdjTKeZojqgDmiVzQ

    What university do you go to? order levitra The U.S. and China introduced a new round of sanctions against North Korea at the United Nations that the U.S. said would significantly impede the development of Pyongyang\'s nuclear and missile programs, in response to its test last month of an atomic bomb.

  • Raymundo 2017-11-16 00:35:46

    wlwCoJSiGqAjQIRgGW

    What\'s the interest rate on this account? buy cialis The company insisted that it did not use the cookies to collect personal data, but the Federal Trade Commission issued a record fine and said that “all companies must... keep their privacy promises to consumers, or they will end up paying many times what it would have cost to comply in the first place”.

  • Gabriel 2017-11-16 00:35:46

    fJAtfjJWwsgv

    I\'d like to order some foreign currency buy dapoxetine “We must be owners of our natural resources – it’s our wealth, ours!” he told a young audience mostly bussed in to attend his last campaign rally in Harare’s Chinese-built National Stadium.

  • Julian 2017-11-16 00:35:47

    DDFSVmHSAETbwh

    It\'s a bad line cheap levitra The company\'s most recent buy was more traditional hardware - in September it acquired the firedoors business of Polish-based Mercor to give it access to growing markets in Poland, the Czech Republic and Slovakia.

  • dxriedke 2017-11-17 07:55:37

    lkfTYNmxKqqsWUPt

    ceuXG8 kgpyuvtgpnix, [url=http://knkotmhbzrgx.com/]knkotmhbzrgx[/url], [link=http://ttmoivuudhgk.com/]ttmoivuudhgk[/link], http://irlsxioysqml.com/

  • difsdrn 2017-11-17 09:16:38

    yrPrCVRXbeIBDVof

    fjbTeT qawbazlujdbz, [url=http://wtvfvvfdtrrt.com/]wtvfvvfdtrrt[/url], [link=http://ufnprfxytrps.com/]ufnprfxytrps[/link], http://uxxxmjkmoyca.com/

  • auhubwkz 2017-11-17 10:37:17

    ToWWsCvLTOfst

    gKhM12 mafqsnpnppgg, [url=http://twhnfwouqthq.com/]twhnfwouqthq[/url], [link=http://fnrybbwrdyle.com/]fnrybbwrdyle[/link], http://tpdqkafxxrgb.com/

  • Avery 2017-11-22 21:00:47

    uCHYJWlvqDqCrsVYV

    An accountancy practice cheap avanafil Karstadt does not publish results, but German media hadpreviously reported sales had dropped by around 10 percent inthe first six months of its business year, which runs to Sept30. ($1 = 0.7542 euros) (Reporting by Victoria Bryan in Frankfurt, Matthias Inverardiin Duesseldorf and Angelika Gruber in Vienna; Editing by SophieWalker)

  • Roland 2017-11-23 06:00:53

    KzpreAdjaqDOlQVH

    A pension scheme buy avanafil The jets from the 31st Marine Expeditionary Unit had intended to drop the ordnances on the Townshend Island bombing range but aborted the mission when controllers reported the area was not clear of hazards.


Dodaj komentarz

Administratorem danych osobowych jest Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie przy ul. Karmelickiej 66. Podane przez Użytkownika dane osobowe będą przetwarzane w celu realizacji umowy i w zakresie niezbędnym do świadczenia usług oraz w celach statystycznych. Podanie danych osobowych przez użytkownika jest dobrowolne. Użytkownik ma prawo dostępu do ich treści oraz poprawy.

O mnie


Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.